{"id":21644,"date":"2025-06-17T15:40:58","date_gmt":"2025-06-17T13:40:58","guid":{"rendered":"https:\/\/iknw.pl\/?p=21644"},"modified":"2025-06-16T20:00:45","modified_gmt":"2025-06-16T18:00:45","slug":"kraj-alkohol-ktory-zaprasza-za-wczesnie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/iknw.pl\/?p=21644","title":{"rendered":"Kraj: Alkohol, kt\u00f3ry zaprasza za wcze\u015bnie"},"content":{"rendered":"<p><strong>W Polsce wci\u0105\u017c trwa wyzwanie utrzymania abstynencji do 18. roku \u017cycia, z kt\u00f3rym nie radz\u0105 sobie ani ustawodawcy, ani spo\u0142ecze\u0144stwo. Najnowszy raport \u201eEuropean School Survey Project on Alcohol and Drugs\u201d z 2024 roku pokazuje, \u017ce a\u017c 73% m\u0142odzie\u017cy w wieku 15\u201316 lat oraz 91% os\u00f3b mi\u0119dzy 17 a 18 rokiem \u017cycia pr\u00f3bowa\u0142o alkoholu przynajmniej raz w \u017cyciu. Badanie przeprowadzono w\u015br\u00f3d uczni\u00f3w szk\u00f3\u0142 ponadpodstawowych, dziel\u0105c ich na klasy pierwsze i trzecie. \u015aredni wiek, w kt\u00f3rym m\u0142odzi Polacy zaczynaj\u0105 pi\u0107, waha si\u0119 mi\u0119dzy 12 a 16 rokiem \u017cycia.<\/strong><\/p>\n<p>Eksperci z Instytutu Cz\u0142owieka \u015awiadomego podkre\u015blaj\u0105, \u017ce im wcze\u015bniej nast\u0119puje inicjacja alkoholowa, tym wi\u0119ksze ryzyko uzale\u017cnienia. Ka\u017cdy rok op\u00f3\u017anienia pierwszego kontaktu z alkoholem zmniejsza prawdopodobie\u0144stwo uzale\u017cnienia o 14% i nadu\u017cywania o 8%. Problemem nie jest tylko wczesne rozpocz\u0119cie picia, ale r\u00f3wnie\u017c nadmierne spo\u017cycie alkoholu w\u015br\u00f3d doros\u0142ych Polak\u00f3w. Wed\u0142ug raportu OECD z 2021 roku, przeci\u0119tny mieszkaniec Polski wypija rocznie 11,7 litra czystego alkoholu etylowego, co przek\u0142ada si\u0119 na oko\u0142o 9,5 butelki piwa lub 2,4 butelki wina tygodniowo.<\/p>\n<p>Koszty spo\u0142eczne i ekonomiczne zwi\u0105zane z piciem alkoholu w Polsce s\u0105 ogromne. Wed\u0142ug danych Pa\u0144stwowej Agencji Rozwi\u0105zywania Problem\u00f3w Alkoholowych, w 2020 roku wynios\u0142y one a\u017c 93,3 miliarda z\u0142otych. Dla por\u00f3wnania, wp\u0142ywy z podatku akcyzowego od alkoholu si\u0119gn\u0119\u0142y wtedy 13,4 miliarda z\u0142otych. R\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy kosztami a przychodami to niemal 80 miliard\u00f3w z\u0142otych, co stanowi 3,45% PKB. Gdyby koszty utrzyma\u0142y si\u0119 na tym samym poziomie w 2023 roku, wynios\u0142yby a\u017c 116 miliard\u00f3w z\u0142otych, czyli 72% wydatk\u00f3w na zdrowie finansowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia.<\/p>\n<p>W debacie o alkoholu cz\u0119sto pomija si\u0119 wp\u0142yw reklamy, zw\u0142aszcza piwa i napoj\u00f3w \u201ezero procent\u201d sprzedawanych pod mark\u0105 piwa. W Polsce nie ma jeszcze skutecznych ogranicze\u0144 prawnych w tym zakresie, a m\u0142odzie\u017c jest stale wystawiona na oddzia\u0142ywanie marketingu alkoholu \u2013 w telewizji, internecie, na billboardach i w sklepach. Tego typu reklama tworzy wok\u00f3\u0142 picia alkoholu aur\u0119 normalno\u015bci, co cz\u0119sto przek\u0142ada si\u0119 na powielanie szkodliwych mit\u00f3w i wzorc\u00f3w. Doro\u015bli maj\u0105 wi\u0119ksze szanse oprze\u0107 si\u0119 tym wp\u0142ywom, ale m\u0142odzi, nieposiadaj\u0105cy jeszcze wykszta\u0142conych mechanizm\u00f3w odporno\u015bci, \u0142atwiej ulegaj\u0105 takim manipulacjom.<\/p>\n<p>Kampania \u201eZero Procent Prawdy\u201d ma na celu u\u015bwiadomienie spo\u0142ecze\u0144stwu, \u017ce coraz m\u0142odsze osoby si\u0119gaj\u0105 po alkohol, oraz zwr\u00f3cenie uwagi na szkodliwo\u015b\u0107 reklam. W ramach dzia\u0142a\u0144 kampanii przedstawiono raport z bada\u0144 opinii publicznej i bada\u0144 fokusowych w\u015br\u00f3d m\u0142odzie\u017cy ze szk\u00f3\u0142 \u015brednich. Badania pokazuj\u0105 m.in., \u017ce 14% os\u00f3b w wieku 18\u201329 lat spr\u00f3bowa\u0142o alkoholu w wieku 14 lat lub wcze\u015bniej, a 44,7% tej grupy zdoby\u0142o alkohol pomimo braku pe\u0142noletno\u015bci. Co ciekawe, a\u017c 62,7% m\u0142odych os\u00f3b zacz\u0119\u0142o pi\u0107 przed 18. rokiem \u017cycia, a prawie po\u0142owa z nich \u2013 mi\u0119dzy 15 a 17 rokiem.<\/p>\n<p>Pierwszym alkoholem, po kt\u00f3ry si\u0119gaj\u0105 Polacy, najcz\u0119\u015bciej jest piwo \u2013 a\u017c 46% wszystkich badanych wskaza\u0142o je jako pierwszy nap\u00f3j alkoholowy. W\u015br\u00f3d m\u0142odszych grup wiekowych odsetek ten jest jeszcze wy\u017cszy i wynosi ponad 57%. Z badania wynika r\u00f3wnie\u017c, \u017ce niepe\u0142noletni m\u0119\u017cczy\u017ani \u0142atwiej zdobywaj\u0105 alkohol ni\u017c dziewcz\u0119ta \u2013 30% ch\u0142opak\u00f3w w m\u0142odszych grupach wiekowych przyzna\u0142o si\u0119 do takiego zakupu, podczas gdy dziewczyn by\u0142o 17,3%.<\/p>\n<p>Co wa\u017cne, a\u017c 61,8% Polak\u00f3w opowiada si\u0119 za ca\u0142kowitym zakazem reklam alkoholu, w tym piwa. Tylko 33,1% badanych ma odmienne zdanie, a niewielka grupa nie zaj\u0119\u0142a stanowiska. To pokazuje, \u017ce spo\u0142ecze\u0144stwo coraz bardziej dostrzega problem nadmiernej obecno\u015bci alkoholu w przestrzeni publicznej i chce zmian na lepsze.<\/p>\n<p>Raport i kampania \u201eZero Procent Prawdy\u201d to wa\u017cny g\u0142os w dyskusji o ochronie zdrowia publicznego i przysz\u0142o\u015bci m\u0142odego pokolenia. Przypominaj\u0105, \u017ce skuteczna walka z alkoholem zaczyna si\u0119 od edukacji, ograniczenia reklamy i wsparcia m\u0142odzie\u017cy w budowaniu zdrowych nawyk\u00f3w. Warto si\u0119 z nimi zapozna\u0107 i wsp\u00f3lnie dzia\u0142a\u0107 na rzecz zdrowszej przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W Polsce wci\u0105\u017c trwa wyzwanie utrzymania abstynencji do 18. roku \u017cycia, z kt\u00f3rym nie radz\u0105 sobie ani ustawodawcy, ani spo\u0142ecze\u0144stwo. Najnowszy raport \u201eEuropean School Survey Project on Alcohol and Drugs\u201d z 2024 roku pokazuje, \u017ce a\u017c 73% m\u0142odzie\u017cy w wieku 15\u201316 lat oraz 91% os\u00f3b mi\u0119dzy 17 a 18 rokiem \u017cycia pr\u00f3bowa\u0142o alkoholu przynajmniej raz [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":21645,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[52,80],"tags":[113,85],"class_list":{"0":"post-21644","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-informacje","9":"tag-iknurow","10":"tag-iknw"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21644","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21644"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21644\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21646,"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21644\/revisions\/21646"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/21645"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21644"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21644"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21644"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}