{"id":27674,"date":"2025-07-11T16:20:50","date_gmt":"2025-07-11T14:20:50","guid":{"rendered":"https:\/\/iknw.pl\/?p=27674"},"modified":"2025-07-10T13:11:01","modified_gmt":"2025-07-10T11:11:01","slug":"kraj-polska-pod-smieciowa-chmura-wakacje-z-widokiem-na-dzikie-wysypiska","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/iknw.pl\/?p=27674","title":{"rendered":"Kraj: Polska pod \u015bmieciow\u0105 chmur\u0105. Wakacje z widokiem na dzikie wysypiska"},"content":{"rendered":"<p><strong>Lato w Polsce to czas rodzinnych piknik\u00f3w, spacer\u00f3w po lesie i wypoczynku nad wod\u0105. Ale wystarczy zej\u015b\u0107 z utartego szlaku, by trafi\u0107 na co\u015b, co burzy ten sielankowy obraz \u2013 sterty \u015bmieci walaj\u0105ce si\u0119 w krzakach, stara lod\u00f3wka porzucona przy le\u015bnej drodze, opony w rowie, a czasem nawet ca\u0142e \u201ekolekcje\u201d mebli i gruzu. Dzikie wysypiska. Temat znany, ale niewygodny. I jak si\u0119 okazuje \u2013 coraz wi\u0119kszy.<\/strong><\/p>\n<p>W 2024 roku, wed\u0142ug danych G\u0142\u00f3wnego Urz\u0119du Statystycznego, w Polsce zlikwidowano ponad dwana\u015bcie tysi\u0119cy nielegalnych wysypisk, z kt\u00f3rych usuni\u0119to \u0142\u0105cznie przesz\u0142o 39,5 tysi\u0105ca ton odpad\u00f3w. To prawie o trzy tysi\u0105ce wi\u0119cej ni\u017c rok wcze\u015bniej. Niby post\u0119p, a jednak wci\u0105\u017c niepokoj\u0105co daleko do sukcesu. Na koniec 2024 roku na mapie kraju wci\u0105\u017c istnia\u0142y 2 728 takich miejsc, czyli o ponad 500 wi\u0119cej ni\u017c dwana\u015bcie miesi\u0119cy wcze\u015bniej. Problem nie tylko nie znika \u2013 on ro\u015bnie i rozlewa si\u0119 po kolejnych zak\u0105tkach kraju.<\/p>\n<p>Dzikie wysypiska s\u0105 jak niewidzialne rany na ciele natury. Cz\u0119sto ukryte g\u0142\u0119boko w zaro\u015blach, za lini\u0105 drzew, przy \u015bcie\u017ckach, gdzie nie zagl\u0105da nikt opr\u00f3cz grzybiarzy, rowerzyst\u00f3w i&#8230; os\u00f3b, kt\u00f3re postanowi\u0142y pozby\u0107 si\u0119 starego telewizora, materaca czy wiadra z resztkami zaprawy. To nie tylko problem estetyczny, chocia\u017c ju\u017c samo to boli \u2013 zw\u0142aszcza, gdy kto\u015b chce uciec od codziennego zgie\u0142ku i sp\u0119dzi\u0107 czas blisko przyrody. To przede wszystkim realne zagro\u017cenie dla zdrowia i \u015brodowiska.<\/p>\n<p>\u015amieci porzucone w lesie nie maj\u0105 nad sob\u0105 \u017cadnej kontroli. Chemia z rozk\u0142adaj\u0105cych si\u0119 materia\u0142\u00f3w trafia do gleby i w\u00f3d gruntowych, plastik rozpada si\u0119 na mikrocz\u0105steczki, a zepsute jedzenie przyci\u0105ga dzikie zwierz\u0119ta, kt\u00f3re \u0142atwo si\u0119 zatruwaj\u0105 albo&#8230; ucz\u0105 z\u0142ych nawyk\u00f3w. Zreszt\u0105, kto raz zobaczy ptaka uwi\u0119zionego w reklam\u00f3wce albo lisa z g\u0142ow\u0105 w plastikowym pude\u0142ku po sa\u0142atce, ten d\u0142ugo nie zapomni tego widoku.<\/p>\n<p>Jak to mo\u017cliwe, \u017ce mimo PSZOK-\u00f3w, zbi\u00f3rek odpad\u00f3w wielkogabarytowych i rosn\u0105cej \u015bwiadomo\u015bci ekologicznej, dzikie wysypiska nadal rosn\u0105 jak grzyby po deszczu? Odpowied\u017a jest brutalna i prosta: lenistwo, niewiedza, a czasem zwyczajna bezmy\u015blno\u015b\u0107. Wci\u0105\u017c s\u0105 osoby, kt\u00f3re traktuj\u0105 pobliski lasek jako darmowy \u015bmietnik. Bo bli\u017cej, bo szybciej, bo \u201ekto to zobaczy\u201d.<\/p>\n<p>Ale ta historia ma te\u017c swoj\u0105 drug\u0105 stron\u0119. Coraz wi\u0119cej gmin wychodzi mieszka\u0144com naprzeciw, organizuj\u0105c mobilne zbi\u00f3rki odpad\u00f3w, prowadz\u0105c kampanie informacyjne, rozwijaj\u0105c infrastruktur\u0119 i promuj\u0105c dzia\u0142ania ekologiczne. Edukacja ekologiczna powinna by\u0107 obecna wsz\u0119dzie \u2013 w domach, mediach, szko\u0142ach i przestrzeni publicznej. Bo nie chodzi tylko o \u015bmieci. Chodzi o to, by ludzie zrozumieli, \u017ce ich decyzje maj\u0105 wp\u0142yw \u2013 bezpo\u015bredni i d\u0142ugofalowy.<\/p>\n<p>Warto te\u017c m\u00f3wi\u0107 o pozytywnych przyk\u0142adach. Tam, gdzie lokalne spo\u0142eczno\u015bci organizuj\u0105 wsp\u00f3lne sprz\u0105tanie, gdzie dzieci z przedszkola bior\u0105 udzia\u0142 w sadzeniu drzew i ucz\u0105 si\u0119, gdzie wyrzuca\u0107 baterie, zmienia si\u0119 co\u015b wi\u0119cej ni\u017c tylko krajobraz. Zmienia si\u0119 spos\u00f3b my\u015blenia.<\/p>\n<p>Wakacje z widokiem na \u015bmieci? Nikt ich nie chce. Ale one same nie znikn\u0105. Mo\u017cemy udawa\u0107, \u017ce problem nas nie dotyczy, \u017ce to gdzie\u015b daleko, \u017ce to \u201enie nasze \u015bmieci\u201d. Ale prawda jest inna. Ka\u017cdy, kto zamkn\u0105\u0142 oczy na worek \u015bmieci le\u017c\u0105cy w lesie, cho\u0107by przechodz\u0105c obok bez reakcji, te\u017c dok\u0142ada swoj\u0105 cegie\u0142k\u0119 do tej ponurej uk\u0142adanki.<\/p>\n<p>\u015awiat si\u0119 nie posprz\u0105ta sam. Ale mo\u017ce \u2013 krok po kroku, worek po worku \u2013 da si\u0119 go posprz\u0105ta\u0107 razem.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lato w Polsce to czas rodzinnych piknik\u00f3w, spacer\u00f3w po lesie i wypoczynku nad wod\u0105. Ale wystarczy zej\u015b\u0107 z utartego szlaku, by trafi\u0107 na co\u015b, co burzy ten sielankowy obraz \u2013 sterty \u015bmieci walaj\u0105ce si\u0119 w krzakach, stara lod\u00f3wka porzucona przy le\u015bnej drodze, opony w rowie, a czasem nawet ca\u0142e \u201ekolekcje\u201d mebli i gruzu. Dzikie wysypiska. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":27675,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[52,80],"tags":[113,85],"class_list":{"0":"post-27674","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-informacje","9":"tag-iknurow","10":"tag-iknw"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27674","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=27674"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27674\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":27676,"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27674\/revisions\/27676"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/27675"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=27674"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=27674"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/iknw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=27674"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}